Şirket Kurarken Kimsenin Söylemediği Gerçekler ve Ticari Uyuşmazlık Tuzakları
Şirket Kuruluşu Neden Bu Kadar Riskli?
Ortaca ve Muğla bölgesinde ticari faaliyetlerin hız kazanmasıyla birlikte ofisime gelen uyuşmazlık dosyalarının önemli bir kısmının kökeni, şirket kuruluş aşamasına dayanıyor. Mesele sadece evrak hazırlamak değil; doğru şirket türünü seçmek, ortaklık paylarını gerçekçi belirlemek ve ileride çıkabilecek sorunları önceden öngörmektir.
En Sık Karşılaştığım Kuruluş Hataları
1. Ortaklık Sözleşmesini Ciddiye Almamak
Birçok girişimci "biz zaten arkadaşız, anlaşırız" diyerek ortaklık sözleşmesini geçiştiriyor. Oysa kâr dağıtımı, karar alma mekanizması ve çıkış stratejisi gibi konular en baştan yazılı hale getirilmezse, ileride mahkeme koridorlarında buluşmak kaçınılmaz oluyor. Özellikle limited şirketlerde pay devri kısıtlamaları, ana sözleşmede açıkça düzenlenmezse ciddi kilitlenmelere yol açabiliyor.
2. Sermaye Taahhüdünü Hafife Almak
Türk Ticaret Kanunu'na göre taahhüt edilen sermayenin belirli sürede ödenmesi zorunludur. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyenler hem şahsi sorumlulukla hem de şirketin feshiyle karşı karşıya kalabilir. Özellikle anonim şirketlerde, sermayenin dörtte birinin kuruluşta, kalanının 24 ay içinde ödenmesi gerektiğini unutmayın.
3. Rekabet Yasağı ve Sadakat Borcu
Ortakların ve yöneticilerin şirketle rekabet etmeme yükümlülüğü kanunla düzenlenmiştir. Ancak bu sınırların kapsamını bilmeden hareket eden müvekkillerin başına gelenleri sıklıkla görüyorum. Bir müvekkilim, ortağının aynı sektörde gizlice ikinci bir şirket kurduğunu fark ettiğinde, durumu tespit etmek ve hukuki süreci başlatmak için değerli zaman kaybetmişti.
Ticari Uyuşmazlık Çıktığında Ne Yapmalısınız?
- Delilleri koruyun: E-postalar, mesajlar, faturalar ve sözleşmelerin asıllarını muhafaza edin. Dijital yazışmaları ekran görüntüsü olarak yedekleyin.
- Arabuluculuğu atlamamayın: 2018'den bu yana ticari davalarda arabuluculuk zorunlu bir dava şartıdır. Arabuluculuk sürecini bir formalite olarak değil, gerçek bir çözüm fırsatı olarak değerlendirin.
- Zamanaşımı sürelerine dikkat edin: Ticari uyuşmazlıklarda zamanaşımı süreleri işlemin türüne göre değişir. Genel zamanaşımı 10 yıl olsa da, bazı ticari işlemlerde bu süre çok daha kısadır.
- İhtarname gönderin: Karşı tarafa noter aracılığıyla çekilen ihtarname, hem hukuki sürecin başlangıcını belirler hem de karşı tarafa son bir uzlaşma şansı tanır.
Pratik Tavsiyem
Şirket kuruluşunda harcayacağınız birkaç bin liralık hukuki danışmanlık ücreti, ileride karşılaşabileceğiniz yüz binlerce liralık uyuşmazlık maliyetinin yanında son derece makul bir yatırımdır. Şirketinizi kurmadan önce mutlaka bir avukatla oturup stratejik planınızı hukuki çerçeveye oturtun.
Ticari hayatta "sözlü anlaşma" kültürünün hala yaygın olduğu bölgemizde, yazılı ve detaylı sözleşmelerin önemini ne kadar vurgulasam azdır. Her ticari ilişkiyi, sanki yarın bir uyuşmazlık çıkacakmış gibi belgelendirin.